ನೀ ಮಾಯೆಯೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ಮಾಯೆಯೊ
ನೀ ದೇಹದೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ದೇಹವೊ||
ಬಯಲು ಆಲಯದೊಳಗೊ ಆಲಯವು ಬಯಲೊಳಗೊ
ಬಯಲು ಆಲಯವೆರಡು ನಯನದೊಳಗೊ
ನಯನ ಬುದ್ಧಿಯೊಳಗೊ ಬುದ್ಧಿ ನಯನದೊಳಗೊ
ನಯನ ಬುದ್ಧಿಗಳೆರಡು ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ || 1 ||
ಸವಿಯು ಸಕ್ಕರೆಯೊಳಗೊ ಸಕ್ಕರೆಯು ಸವಿಯೊಳಗೊ
ಸವಿಯು ಸಕ್ಕರೆಗಳೆರಡು ಜಿಹ್ವೆಯೊಳಗೊ
ಜಿಹ್ವೆ ಮನಸಿನೊಳಗೊ ಮನಸು ಜಿಹ್ವೆಯೊಳಗೊ
ಜಿಹ್ವೆ ಮನಸುಗಳೆರಡು ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ || 2 ||
ಕುಸುಮದೊಳು ಗಂಧವೊ ಗಂಧದೊಳು ಕುಸುಮವೊ
ಕುಸುಮ ಗಂಧಗಳೆರಡು ಆಘ್ರಾಣದೊಳಗೊ
ಅಸಮಭವ ಕಾಗಿನೆಲೆಯಾದಿಕೇಶವರಾಯ
ಉಸುರಲೆನ್ನಳವಲ್ಲ ಎಲ್ಲ ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ || 3 ||
ನೀ ಮಾಯೆಯೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ಮಾಯೆಯೊ – ಆತ್ಮೀಯ ಸಂದೇಶ
ಕನ್ನಡ ಭಕ್ತಿ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ದಾಸರ ಪದಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ತತ್ವಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಅವು ಕೇವಲ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲ, ಜೀವನದ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಆತ್ಮೀಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳು.
ಅಂತಹ ಅದ್ಭುತ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ “ನೀ ಮಾಯೆಯೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ಮಾಯೆಯೊ” ಎಂಬ ದಾಸರ ಪದ. ಈ ಪದದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿತ್ವ, ಜಗತ್ತಿನ ಮಾಯೆ ಮತ್ತು ಆತ್ಮೀಯ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಪದದ ಮುಖ್ಯ ಸಂದೇಶ ಏನೆಂದರೆ:
ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಎಲ್ಲವೂ ದೇವರಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ, ದೇವರು ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದಾನೆ.
ಪದದ ಸರಳ ಅರ್ಥ
ನೀ ಮಾಯೆಯೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ಮಾಯೆಯೊ
ನೀ ದೇಹದೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ದೇಹವೊ
ಅಂದರೆ,
- ದೇವರು ಮಾಯೆಯೊಳಗಿದ್ದಾನೋ?
- ಅಥವಾ ಮಾಯೆ ದೇವರೊಳಗಿದೆಯೋ?
- ದೇವರು ದೇಹದೊಳಗಿದ್ದಾನೋ?
- ಅಥವಾ ದೇಹ ದೇವರೊಳಗಿದೆಯೋ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತನು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ತತ್ವವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
ದೇವರು ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದಾನೆ, ಎಲ್ಲವೂ ದೇವರಲ್ಲಿದೆ.
ಮೊದಲನೆಯ ಚರಣದ ಅರ್ಥ
ಬಯಲು ಆಲಯದೊಳಗೊ ಆಲಯವು ಬಯಲೊಳಗೊ
ಬಯಲು ಆಲಯವೆರಡು ನಯನದೊಳಗೊ
ಇಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ದೇವರ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ.
- ಬಯಲು (ಪ್ರಪಂಚ) ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿದೆಯೋ?
- ದೇವಾಲಯ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿದೆಯೋ?
- ಎರಡೂ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣಿನೊಳಗಿದೆಯೋ?
ಅಂದರೆ,
ನಾವು ನೋಡುವ ಪ್ರಪಂಚ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ನಯನ ಬುದ್ಧಿಯೊಳಗೊ ಬುದ್ಧಿ ನಯನದೊಳಗೊ
ನಯನ ಬುದ್ಧಿಗಳೆರಡು ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ
ಇದರ ಅರ್ಥ:
- ಕಣ್ಣು ಬುದ್ಧಿಯೊಳಗಿದೆಯೋ?
- ಬುದ್ಧಿ ಕಣ್ಣಿನೊಳಗಿದೆಯೋ?
ಕೊನೆಗೆ:
ಎಲ್ಲವೂ ಹರಿಯೊಳಗಿದೆ
ಅಂದರೆ ದೇವರೇ ಮೂಲ.
ಎರಡನೆಯ ಚರಣದ ಅರ್ಥ
ಸವಿಯು ಸಕ್ಕರೆಯೊಳಗೊ ಸಕ್ಕರೆಯು ಸವಿಯೊಳಗೊ
ಸವಿಯು ಸಕ್ಕರೆಗಳೆರಡು ಜಿಹ್ವೆಯೊಳಗೊ
ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುಂದರ ಉದಾಹರಣೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
- ಸಕ್ಕರೆಯಲ್ಲಿ ಸವಿ ಇದೆಯೋ?
- ಅಥವಾ ಸವಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಇದೆಯೋ?
ಅಂದರೆ,
ಎರಡೂ ಒಂದೇ.
ಅದೇ ರೀತಿ,
ಜಗತ್ತು ಮತ್ತು ದೇವರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ.
ಜಿಹ್ವೆ ಮನಸಿನೊಳಗೊ ಮನಸು ಜಿಹ್ವೆಯೊಳಗೊ
ಜಿಹ್ವೆ ಮನಸುಗಳೆರಡು ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ
ಅಂದರೆ:
- ಜಿಹ್ವೆ ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗಿದೆಯೋ?
- ಮನಸ್ಸು ಜಿಹ್ವೆಯೊಳಗಿದೆಯೋ?
ಕೊನೆಗೆ:
ಎಲ್ಲವೂ ಹರಿಯೊಳಗಿದೆ
ಮೂರನೆಯ ಚರಣದ ಅರ್ಥ
ಕುಸುಮದೊಳು ಗಂಧವೊ ಗಂಧದೊಳು ಕುಸುಮವೊ
ಕುಸುಮ ಗಂಧಗಳೆರಡು ಆಘ್ರಾಣದೊಳಗೊ
ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ:
- ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಗಂಧ ಇದೆಯೋ?
- ಗಂಧದಲ್ಲಿ ಹೂವಿದೆಯೋ?
ಎರಡೂ ಒಂದೇ.
ಅಂದರೆ:
ದೇವರು ಮತ್ತು ಜಗತ್ತು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದು
ಅಸಮಭವ ಕಾಗಿನೆಲೆಯಾದಿಕೇಶವರಾಯ
ಉಸುರಲೆನ್ನಳವಲ್ಲ ಎಲ್ಲ ನಿನ್ನೊಳಗೊ ಹರಿಯೆ
ಇದರ ಅರ್ಥ:
- ನನ್ನ ಉಸಿರೂ ನನ್ನದಲ್ಲ
- ಎಲ್ಲವೂ ಹರಿಯದೇ
ಅಂದರೆ,
ಜೀವನವೇ ದೇವರ ಕೊಡುಗೆ
ಈ ಪದದ ಆಳವಾದ ತತ್ವ
ಈ ದಾಸರ ಪದ 3 ದೊಡ್ಡ ಆತ್ಮೀಯ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ:
1️⃣ ದೇವರು ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದಾನೆ
ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಸ್ತುವೂ ದೇವರ ಭಾಗ.
2️⃣ ಜಗತ್ತು ಮತ್ತು ದೇವರು ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ
ಮಾಯೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯ ಒಂದೇ ಮೂಲದಿಂದ ಬಂದಿದೆ.
3️⃣ ಜೀವನ ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹ
ನಾವು ಏನೂ ಅಲ್ಲ, ಎಲ್ಲವೂ ದೇವರೇ.
ಭಕ್ತಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮಹತ್ವ
ಈ ರೀತಿಯ ದಾಸರ ಪದಗಳು:
- ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಕೊಡುತ್ತವೆ
- ಜೀವನದ ಅರ್ಥ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ
- ಆತ್ಮೀಯ ಚಿಂತನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ
- ದೇವರ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆ ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ
ಇವು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಪತ್ತು.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ
ನೀ ಮಾಯೆಯೊಳಗೊ ನಿನ್ನೊಳು ಮಾಯೆಯೊ ಎಂಬ ದಾಸರ ಪದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಆತ್ಮೀಯ ತತ್ವವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
👉 ದೇವರು ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದಾನೆ
👉 ಜಗತ್ತು ದೇವರಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ
👉 ನಮ್ಮ ಜೀವನ ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹ
ಕೊನೆಗೆ,
ಎಲ್ಲವೂ ಹರಿಯೊಳಗೇ ಇದೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಈ ಪದ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.